خبرگزاری حوزه | مفهوم جهاد کبیر برداشتی از آیه ۵۲ سوره مبارکه فرقان، بسمالله الرحمن الرحیم؛ فلا تُطِعِ الکافرین و جٰاهِدْهُم به جِهٰاداً کبیراً
پس از کافران پیروی نکن و به وسیلهی قرآن [یا با ترک پیروی از آنان] با آنان به جهادی بزرگ بپرداز
سوره فرقان به حسب چینش در قرآن کریم بیست و پنجمین سوره و به لحاظ ترتیب نزول چهل و دومین سورهای است که بر پیامبر نازل شده است، این سوره مبارکه به شهادت سیاق عمومی آیات آن در مکه نازل شده است.(المیزان ج ۱۵ ص ۲۳۸)
نام این سوره از آیه اول آن برداشت شده است که میفرماید «تَبٰارَک الذِی نزَّلَ الفُرقٰانَ علیٰ عبدِه لِیَکُونَ لِلْعٰالَمیِن نذیِراً»
کلمه فرقان به معنای فرق است و اگر قرآن را فرقان نامیدهاند از آن جهت است که آیاتش بین حق و باطل جدایی میاندازد.
صاحب مجمعالبیان در توضیح فقره اول این آیه شریفه میفرماید، «فلاٰ تُطِع الکٰافِریِن ؛ فیما یدعون الیه من المُداهِنة و الاجٰابَة اِلیٰ مٰا یُریِدون»
کافران را در آنچه از تو میخواهند که با آنها نرمش نشان دهی و در برابرشان تسلیم شوی، اطاعت مکن.
مداهنه از ماده دهن در اصل به معنای روغن مالی کردن است و در اینجا یعنی جدی نگرفتن مدارا کردن و نرمش نشان دادن است (المفردات فی غریب القرآن صفحه ٣٢٠)
خداوند متعال هشدار میدهد به پیامبرش که هرگونه مدارا و نرمش با دشمنان ممنوع است، نه اینکه نرمش نکن بلکه در ادامه دستور دیگری میدهد و می فرماید «وجٰاهِدهُم به جِهٰاداً کبیِراً»
در تفسیر شریف اطیبالبیان فی تفسیرالقرآن جلد ٩ صفحه ٦٣٦ در ذیل همین آیه شریفه جهاد با دشمن را به سه قسم تقسیم نموده است:
یک قسم آن، جهاد اصغر است که همان جهاد نظامی و مسلحانه ی با کفار است.
قسم دوم آن، جهاد اکبر است که آن جهاد با نفس را گویند، در روایتی از پیامبر اسلام صلالله علیه واله وسلم آمده است که به سپاهیانش هنگامی که از جنگ برمی گشتند فرمودند، «قد فَرَغْتُم عنِالجهادالاصغر وعلیکم بالجهادالاکبر (تفسیر اطیب البیان ج ۹ ص ۶۳۶)
پرسیدند یا رسولالله جهاد اکبر کدام است فرمودند جهاد با نفس
قسم سوم آن، جهاد کبیر است که در این آیه شریفه بدان اشاره کرده است
به طور قطع و یقین منظور از جهاد در این آیه شریفه جهاد مسلحانه نیست چون این سوره در مکه نازل شده است و حکم به جهاد مسلحانه در مکه نیامده بود و اصولا پیامبر هنوز نه حکومتی و نه ساز و کار تشکیلاتی نظامی داشتند تا بتوانند اقدام نظامی داشته باشند و این جهاد غیر از جهاد اکبر و اصغر است.
این جهاد یعنی با ادله محکم در برابر دشمنان ایستادگی کردن و نرمش و ملاطفت نشان، ندادن است.
اما نکتهای که میتوان از این آیه شریفه به مناسبت این روزها برداشت و استفاده نمود آن است که به نظر میرسد خطاب این آیه شریفه به تصمیمگیران در حوزه سیاست خارجی ما باشد که مبادا فریب اظهارات دشمن را بخورند که هرگونه تساهل، تسامح و نرمش با دشمنان جنایتکار جایز نیست.
به چند دلیل:
۱. به لحاظ اعتقادی دستور صریح قرآن کریم در این آیه شریفه و آیات متعدد دیگر از جمله در آیه ۹ سوره مبارکه قلم که می فرماید، «ودّوا لو تُدهِنُ فیُدهِنُون»
۲. تجربه فراوان در طول سالیان متمادی از استکبار که بهدست آمده است، همان گونه که امام شهیدمان به کرات فرموده بودند مذاکره با آمریکا هیچ مشکلی رو از ما حل نخواهد کرد، مذاکره با آمریکا هوشمندانه و شرافتمندانه نیست.
۳. ایران دو بار مستقیم با آمریکا سر میز مذاکره نشست هر بار در وسط مذاکره از پشت به ما خنجر زدند، اقدام نظامی کردند و خسارات سنگینی بر ما تحمیل نمودند، به خاک و خون کشیدن هزاران نفر از زن و مرد، کوچک و بزرگ دانشآموزان بیگناه مینابی و از همه مهمتر شهادت رهبرمان و مقتدایمان!
آیا باز هم باید با یک چنین دولتی و نظامی که به هیچ کدام از معاهدات بینالمللی پایبند نیست، همانند برجام باید به مذاکره نشست؟!
قطعا اینگونه نیست و همانطوری که مسئولان سیاست خارجی ما تاکنون تصریح داشتهاند ما هیچگونه مذاکرهای با یک چنین دولتی نداریم.
و قاتِلُوهُم حتّیٰ لاٰتکونَ فِتنةً
حجتالاسلام مراد نصراللهزاده
نظر شما